به قارون گفته شد: «شادی مکن که خدا شادی‌کنندگان را دوست ندارد.» (۱) شادی قارون از چند جنبه ناپسند بود:
از یک سو، شادی او به خاطر ثروت بود که ناپایدار و غیرمطمئن بود، چنانکه فرو رفتن آن، نشان داد. در مقابل، قرآن از شادی شهدا یاد می‌کند که به خاطر نعمت قطعی و پایدار خداوند است. (۲)
قارون سرخوش و شاد بود از آنچه معتقد بود به خاطر علمش به او داده شده است و خود را شایسته آن می‌دانست. (۳) در مقابل، شهدا به خاطر فضل خدا شاد هستند. شادی اول مغرورانه و شادی دوم متواضعانه است.
از طرفی، شادی قارون در حال سرکشی و طغیان در برابر حق بود. (۴) این شادی باعث می‌شود که احتمال بازگشت و اصلاح کم شود و انسان در طغیان فرو رود، چنانکه شاید فرو رفتن قارون در زمین، آن هم به همراه قصرش، نمایانگر همین فرو رفتن در گمراهی باشد. همان‌طور که نشانی از پذیرفتن نصیحت‌ها توسط قارون وجود ندارد؛ بلکه اگر پذیرفته بود، گرفتار عذاب نمی‌شد. (۵)
دیگر اینکه شادی قارون می‌توانست عامل تفاخر و تجمل او باشد. (۶) به این ترتیب، این نمایش و فخرفروشی، او را از شادی داشتن به یک شادی بسیار زشت و ناپسند به خاطر احساس برتری و جلب توجه دیگران منتقل می‌کرد.
متأسفانه دنیای امروز پر از نمونه‌های این‌گونه شادی است. قارون‌های سرمایه‌دار امروزی از دانش ابزاری خود که در خدمت کسب ثروت قرار گرفته، شاد هستند و بی‌محابا با این ثروتِ‌به‌دست‌آمده، خودنمایی و اظهار برتری، شایستگی و موفقیت می‌کنند؛ چنانکه در مورد بیشتر آنها، احتمال پشیمانی و بازگشت از این مسیر غلط، واقعاً زیاد نیست.
علاوه بر این، همین نوع از شادی را ترویج و تبلیغ می‌کنند و جمع عظیمی از مردم را به امید رسیدن به همین شادی ناپسند و ناپایدار، در دام مصرف هرچه بیشتر گرفتار کرده و بازار خود را رونق داده‌اند. چقدر شبیه اتفاقی که برای تماشاگران نمایش قارون افتاد و گفتند: «ای کاش مانند آنچه به قارون داده شده است، ما نیز داشتیم!» (۷)
اما خداوند این‌گونه شادی را دوست ندارد و اگر برنگردند، ممکن است دچار عاقبتی شبیه قارون شوند. بدتر اینکه ممکن است جامعه را به همراه خود به سقوط بکشانند.
________________________________________
(۱) إِذۡ قَالَ لَهُۥ قَوۡمُهُۥ لَا تَفۡرَحۡ إِنَّ ٱللَّهَ لَا یُحِبُّ ٱلۡفَرِحِینَ - قصص: ۷۶
(۲) وَلَا تَحۡسَبَنَّ ٱلَّذِینَ قُتِلُواْ فِی سَبِیلِ ٱللَّهِ أَمۡوَٰتَۢا بَلۡ أَحۡیَآءٌ عِندَ رَبِّهِمۡ یُرۡزَقُونَ (۱۶۹) فَرِحِینَ بِمَآ ءَاتَىٰهُمُ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦ - آل‌عمران: ۱۶۹-۱۷۰
(۳) قَالَ إِنَّمَآ أُوتِیتُهُۥ عَلَىٰ عِلۡمٍ عِندِیٓ - قصص: ۷۸
(۴) إِنَّ قَٰرُونَ کَانَ مِن قَوۡمِ مُوسَىٰ فَبَغَىٰ عَلَیۡهِمۡ - قصص: ۷۶
(۵) فَخَسَفۡنَا بِهِۦ وَبِدَارِهِ ٱلۡأَرۡضَ - قصص: ۸۱
(۶) فَخَرَجَ عَلَىٰ قَوۡمِهِۦ فِی زِینَتِهِۦ - قصص: ۷۹